Pojava knjige kao nove forme

Još jedna tradicija od istorijskog značaja koju uvodi Karlo Veliki su prepisivaonice. Njihova namena je bila da kroz vekove sačuvaju sve tekstove Grčke i Rima. Kodeksi (codex – na latinskom zapis), nastali u V veku, su u stvari bili do tada najpotpuniji oblici knjiga. Od diptiha su preuzete forme korica, a pergament kao budući knjižni blok. Posao prepisivača ili skriptora bio je na ceni u to doba i nije bio ni malo lak. Prepisivani su religiozni tekstovi ali i mnoga antička dela i na taj način sačuvana do danas. Vrhunac umetničke vrednosti knjiga doživljava u periodu humanizma i renesanse. U nju se tada najviše ulagalo i papir koji je došao iz Kine, značajno je pojeftinio izradu kodeksa. Sem postupka prepisivanja u to doba se razvija i nova tehnika umnožavanja knjiga – štampanje otiskivanjem. Pravljene su drvene ploče na kojima je bio rezbaren tekst i ilustracija, koje su zatim bile premazivane bojom i otiskivane na papir. Ova tehnika se zvala ksilografija. Po uzoru na pismo koje su koristili skriptori, humanisti formiraju antkvu ili humanistički minuskul tzv. litera antikva – stara slova. Uvođenje pomičnog sloga u Evropu (Gutenberg) postupak umnožavanja knjiga je modernizovan i time počinje doba štamparstva tj. tipografije.